Kalorifer tesisatında basıncın düşmesi, boruda kaçak olduğu anlamına gelebilir; ancak genleşme tankı sorunu veya emniyet ventilinden su atılması da aynı belirtiyi oluşturabilir. Su kaçağını tamir eden kimyasal, her basınç kaybının çözümü değildir. Önce suyun nereden eksildiği belirlenmeli, ardından kaçağın kimyasal yalıtıma uygun olup olmadığı değerlendirilmelidir.
Dairenizde veya işyerinizdeki kalorifer tesisatında meydana gelen bazı küçük sızıntılar, uygun kaçak kapatıcı ürünle kırma işlemi yapılmadan giderilebilir. Bu tür ürünlerin bir kısmı tesisat suyuyla dolaşır ve sızıntı noktasında dış havayla temas ettiğinde birikme veya kristalleşme yoluyla yalıtım oluşturur. Ancak çalışma mekanizması ürüne bağlıdır; bu işlem kırılmış bir boruyu yeniden sağlamlaştırmaz. Sıcaklık ve basınç dayanımı da kullanılan ürünün teknik belgesinde belirtilen sınırlar içinde değerlendirilmelidir.

Basınç Kaybı Gerçekten Tesisat Kaçağından mı Kaynaklanıyor?
Kimyasal uygulamadan önce belirtileri birbirinden ayırmak gerekir. Görünür bir bağlantı kaçağı, kombi içindeki bir arıza ve döşeme altındaki boru sızıntısı aynı yöntemle onarılmaz.
- Radyatör vanasında veya boru ek yerinde ıslaklık: Conta, bağlantı veya parça sorunu olabilir. Erişilebilir bir bağlantıda uygun conta ya da parça değişimi, kimyasal uygulamadan daha doğrudan bir çözümdür.
- Isınırken basıncın belirgin yükselmesi, soğuyunca düşmesi: Genleşme tankı ve emniyet ventili kontrol edilmelidir. Bu belirti tek başına gizli boru kaçağını göstermez.
- Görünür damlama olmadan sürekli su eksilmesi: Gizli tesisat kaçağı ihtimali vardır; ancak kombi içindeki kaçaklar ve tahliye hattından su kaybı da araştırılmalıdır.
- Petekten hava alındıktan sonra basıncın azalması: Tek seferlik düşüş ile tekrar eden su kaybı aynı değildir. Aynı sıcaklık koşullarında yapılan takip, durumu ayırmaya yardımcı olur.
Kullanıcı olarak sistem soğukken görünen bağlantılarda nem olup olmadığını ve basıncın ne zaman düştüğünü gözlemleyebilirsiniz. Kombinin kapağını açmayın, sıcak veya basınçlı bağlantıları gevşetmeyin. Sızıntı elektrikli bölümlere ulaşıyorsa cihazı kullanmayı bırakın ve güvenli müdahale için servis çağırın.
Kaçak Giderici Kimyasal Kullanımı
Su kaçaklarına müdahalede daima boru değişimi tercih edilmeyebilir. Kaçak yapan borunun durumuna göre farklı onarım seçenekleri değerlendirilir. Bunlardan biri kaçak giderici kimyasal kullanımıdır. Özellikle erişilmesi güç bir noktadaki küçük sızıntıda, ürün ve tesisat uyumluysa kırma ihtiyacını azaltabilir.
Su tesisatının parçası olan borularda zamanla korozyon, mekanik zorlanma veya montaj hataları nedeniyle delinmeler, kırılmalar ya da çatlaklar oluşabilir. Bu sorunlar suyun boru dışına sızmasına, çevresine zarar vermesine ve su kaybına yol açar. Kimyasal yalıtım, bu hasarların tamamı için uygun değildir. Büyük açıklıklar, ayrılmış bağlantılar ve yapısal olarak zayıflamış borular mekanik onarım veya parça değişimi gerektirir.
Kalorifer sistemleri, boru tesisatları, radyatörler ve yerden ısıtmalı kalorifer sistemleri için üretilen kaçak kapatıcılar bulunur. Bununla birlikte, kaynak ürün açıklamasındaki “günlük 400 litreye kadar su kaybı”, “her metal ve plastik malzemeye uygunluk” ve “daimî, yıpranmaz yalıtım” ifadeleri bütün ürünler için geçerli kabul edilemez. Bu düzeyde bir su kaybı, kimyasal denenerek beklenmesi yerine gecikmeden uzman incelemesi gerektirir. Açık sistemlerde kullanım da ancak ürünün teknik belgesinde açıkça izin veriliyorsa değerlendirilmelidir.

Su Kaçağı Tamir ve Onarım Kimyasalı Nerelerde Kullanılır?
Su kaçağını tamir eden kimyasallar farklı alanlarda kullanılsa da önerimiz bu işi bir uzmana yaptırmanızdır. Kimyasalın doğru oranlarda karışması ve sisteme uygun biçimde verilmesi önemlidir. Aşağıdaki kullanım alanlarının tamamı için tek bir ürün uygun değildir:
- Kombi ısıtma devresindeki uygun nitelikteki küçük kaçaklar
- Yerden ısıtma sistemlerindeki uygun sızıntılar
- Merkezi ısıtma sistemlerindeki, sistem işletmecisinin onayıyla değerlendirilen kaçaklar
- Radyatör, petek ve havlupanlarda ürünün kullanım kapsamına giren sızıntılar
- Temiz su tesisatı kaçakları: Yalnızca kullanım amacı için uygunluğu belgelenmiş ürünlerle
- Yüzme havuzu, su deposu ve su tankı onarımları: İlgili yüzeye ve suyun kullanımına özel ürünlerle
Kalorifer devresi ile kullanım suyu hattı birbirinden farklıdır. Isıtma tesisatı için üretilmiş bir kaçak kapatıcı, içme veya kullanma suyu hattına doğrudan uygulanamaz. İçme suyuyla temas edecek ürünlerde bu kullanıma uygunluk belgesi aranmalıdır.
Tesisattaki Diğer Kimyasallar ve Parçalarla Uyumluluk
Kalorifer sisteminde antifriz, korozyon koruyucu veya başka katkılar varsa bunlar uygulamadan önce belirlenmelidir. Bazı kaçak kapatıcılar bu maddelerle birlikte kullanılamaz; bazıları ise belirli katkılarla uyumludur. Üretici onayı olmadan kimyasallar karıştırılmamalıdır.
Doğru doz kullanılması tek başına pompa, eşanjör, filtre ve regülasyon vanalarında hiçbir sorun oluşmayacağını garanti etmez. Ürünün hem tesisat malzemeleriyle hem de kombi veya kazan üreticisinin şartlarıyla uyumu kontrol edilmelidir. Özellikle dar geçişli bileşenlerde tıkanma riski dikkate alınmalıdır.
Alüminyum içerikli sistemler için kaynak metinde geçen “yaklaşık dört hafta sonra boşaltma, durulama ve yeniden doldurma” bilgisi genel bir uygulama kuralı değildir. Sistemin boşaltılıp boşaltılmayacağı ve işlem zamanı, kullanılacak ürünün güncel teknik föyüne göre belirlenmelidir.
Kalorifer Sisteminiz Sızdırıyorsa Müdahale Nasıl Planlanır?
Önce kaçağın yeri ve büyüklüğü araştırılır; erişilebilir bağlantılar, radyatör vanaları, kombi veya kazan bileşenleri kontrol edilir. Arızalı bir conta, vana ya da boru parçası tespit edilirse uygun parça ile onarım yapılır. Gizli ve küçük bir sızıntı için kimyasal düşünülüyorsa tesisatın su hacmi, malzemesi ve içindeki mevcut katkılar belirlenir.
Kaynak uygulama anlatımında Steel Pink adı geçmektedir. Bu ürüne ait güncel teknik föy ve güvenlik bilgi formu görülmeden dozaj, sıcaklık veya çalışma süresi belirlenmemelidir. Kaynakta yer alan filtre sökme ya da by-pass etme, bütün vanaları açma ve pompayı sürekli çalıştırma işlemleri her tesisata uygun değildir. Filtrelerin ve diğer bileşenlerin nasıl korunacağı, uzman tarafından ürün ve cihaz üreticisinin talimatları birlikte değerlendirilerek kararlaştırılmalıdır.
Emniyet ventili kimyasal dolum noktası olarak kullanılmamalıdır. Emniyet donanımları devre dışı bırakılmaz. Kimyasal, yalnızca sistemin uygun dolum veya dozaj bağlantısından, gerekli güvenlik önlemleri alınarak uzman tarafından uygulanır. Sıcak ve basınçlı tesisata kullanıcı müdahalesi yanık ve su hasarı riski taşır.
Uzman uygulamasında tesisatın doluluğu ve havası kontrol edilir; dolaşım, sıcaklık ve basınç ilgili sistemin izin verilen koşullarında tutulur. Yerden ısıtma sistemlerinde özellikle işletme sıcaklığı sınırları korunmalıdır. Kaynakta belirtilen 48 saat çalışma veya bir ila birkaç günde yalıtım oluşması, bütün ürünler ve kaçaklar için sonuç süresi olarak kabul edilemez.

Uygulama Sonrası Kontrol
Basıncın kısa süre sabit kalması, onarımın tamamlandığını tek başına göstermez. Sistem benzer sıcaklık koşullarında izlenmeli; su ekleme ihtiyacı, görünür sızıntılar, tahliye hattı ve ısıtma performansı yeniden kontrol edilmelidir. Filtre, pompa ve vanaların çalışması da değerlendirilmelidir. Gerekiyorsa sızdırmazlık kontrolü, tesisat ve cihaz üreticisinin belirlediği yöntem ve sınırlar içinde yapılır.
Su kaybı sürüyorsa tekrar tekrar kimyasal eklemek yerine teşhis yeniden ele alınmalıdır. Kimyasalın küçük bir sızıntıyı kapatması, borudaki yaygın korozyonu veya bağlantıdaki mekanik sorunu ortadan kaldırmaz.
Kimyasal Emniyet Bilgileri
Malzemeyle çalışırken güvenlik bilgi formunda belirtilen uygun koruyucu eldiven ve göz koruması kullanılmalıdır. Ek yüz veya solunum koruması gerekip gerekmediği ürünün özelliklerine ve çalışma ortamına bağlıdır. Göze temas etmesi halinde derhal bol su ile durulayın ve tıbbi yardım alın. Cilde temasında kirlenmiş giysileri çıkarıp bol suyla yıkayın. Ürün içilmez; “belirli oranda zehirsiz” olduğu varsayılmamalıdır. Çocuklardan uzak tutun.
Steel Pink veya benzeri ürünlerin fayans, karo ve lavabo gibi yüzeylere sıçraması halinde, ürün talimatına uygun şekilde gecikmeden temizlenmesi gerekir. Kuruyan kalıntılar yüzeyde zor çıkarılan bir tabaka oluşturabilir.
Bertaraf Etme
Kimyasal içeren kalorifer suyunun özel işlem gerektirmeden boşaltılabileceği kabul edilmemelidir. Kaynak metindeki kurum atfı, güncel ürün belgesi olmadan genel bir bertaraf izni sayılmaz. Atık sıvı ve ambalajlar, güvenlik bilgi formu ve yerel atık kurallarına göre değerlendirilmelidir; uygunluğu doğrulanmadan toprağa veya gidere dökülmemelidir.
Formül, Karıştırma Oranı ve Saklama
Kaynak ürün açıklamasında silikon köpük önleyici emülsiyon, boyar madde, alkali silikatlar, selüloz lifler ve ticari sır kapsamındaki katkılar belirtilmektedir. Bu içerik bütün kaçak kapatıcı kimyasalların formülü değildir. Kesin bileşim ve tehlike bilgileri için kullanılan ürünün güncel belgeleri esas alınır.
Kaynakta verilen 1:60 karıştırma oranı ve 10,5–11 pH aralığı, doğrulanmadan uygulama ölçüsü olarak kullanılmamalıdır. Dozaj tesisatın gerçek su hacmine ve ürün talimatına göre hesaplanır; metrekare tek başına yeterli değildir. Yeni veya düşük su hacimli sistemlerde de hacmin belirlenmesi gerekir. pH ölçümü tek başına doğru dozajı ya da sızdırmazlığı kanıtlamaz.
“Başka kimyasallarla çözülmez” ifadesi, ürünün diğer katkılarla güvenle karıştırılabileceği anlamına gelmez. Kaynakta belirtilen üretim tarihinden itibaren beş yıllık saklama süresi de ambalaj ve güncel ürün belgesiyle doğrulanmalıdır. Donma dahil depolama koşulları için üreticinin talimatları izlenmeli; donmuş veya yapısı değişmiş ürün, uygunluğu doğrulanmadan kullanılmamalıdır.
Su Kaçağı Tamir ve Onarımı Yapan Kimyasal Hangi Borulara Uygundur?
Su tesisatınızda meydana gelen çatlak ve delinmelerin yol açtığı sızıntılar için İstanbul Tesisat ekibi boruların yapısını ve kaçağın durumunu inceleyerek onarım seçeneğini değerlendirir. Kimyasal her durumda tercih edilen bir yöntem değildir. Metal veya plastik boru olması tek başına yeterli bir uygunluk ölçütü sayılmaz; borunun genel durumu, bağlantılar, contalar ve devredeki cihazlar birlikte incelenmelidir.
Su kaçağı tamir ve onarımı kapsamında kaçak arama cihazlarıyla sızıntının yeri araştırılır. Tespit yönteminin başarısı tesisatın yapısına ve kaçağın niteliğine bağlı olduğundan, her durumda kesin yer tespiti sözü verilmemelidir.
Su kaçağı onaran kimyasal uygulama ücretleri için kaynak hizmet açıklamasında metrekare üzerinden hesaplama belirtilmektedir. Bununla birlikte uygulanacak ürün miktarı ve işin kapsamı; sistemin su hacmine, kaçağın durumuna ve gerekli hazırlığa göre netleştirilmelidir. Garanti sunuluyorsa süresi, kapsamı ve istisnaları teklif aşamasında yazılı olarak açıklanmalıdır.
Basınç düşüşünün kaynağı görülmeden kimyasalın çözüm olacağı söylenemez. Kaçak devam ediyorsa, sık su eklemek gerekiyorsa veya tesisatta belirgin hasar varsa öncelik daha fazla kimyasal kullanmak değil, arızayı uzman incelemesiyle ayırmak ve uygun onarımı seçmektir.